Một giải thưởng mang tên Lev Tolstoy, trao ngay tại Điện Kremlin, chắc chắn tạo ra một khung cảnh đầy tính biểu tượng. Ngày 9/9, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhận Giải thưởng Hòa bình Quốc tế Lev N. Tolstoy sau khi hội đồng giải thưởng công bố quyết định hồi tháng 7. Ban tổ chức nói giải nhằm ghi nhận đóng góp cho hòa bình, hợp tác quốc tế, công lý và tôn trọng luật pháp quốc tế. Với phía Việt Nam, đây được xem là sự ghi nhận đối với cả cá nhân ông Tô Lâm và đường lối đối ngoại của Việt Nam.
Nhưng câu hỏi nằm ở chữ “quốc tế”. Giải Tolstoy mới được trao lần thứ ba, với hội đồng gồm các nhân vật chính trị, xã hội và văn hóa đến từ Argentina, Belarus, Trung Quốc, Pháp, Ấn Độ, Nhật Bản, Nga và Nam Phi. Điều đó cho thấy giải có thành phần quốc tế, nhưng tuổi đời còn rất ngắn và chưa thể đặt ngang hàng về mức độ định hình uy tín toàn cầu với những giải hòa bình lâu đời. Nói cách khác, chiếc cúp có thể rất long trọng, nhưng vị thế quốc tế của nó vẫn đang được xây dựng.
Và đây mới là phần đáng chú ý: người trao giải là Valery Gergiev, một nhân vật văn hóa Nga nổi tiếng và giữ vai trò trong các thiết chế nghệ thuật lớn của nước này. Vì vậy, giải thưởng vừa mang thông điệp về hòa bình, vừa xuất hiện trong một bối cảnh ngoại giao Nga–Việt rất rõ nét. Khen thưởng là quyền của hội đồng; đánh giá vị thế của giải lại là chuyện khác. Một cái tên gắn với Tolstoy có thể khiến sân khấu thêm trang trọng, nhưng uy tín quốc tế không tự động tăng chỉ vì ánh đèn Điện Kremlin sáng hơn.










