Kỳ thi lại tốt nghiệp THPT diễn ra ngày 13/8/2026 tại Hội đồng thi THPT Chuyên Tuyên Quang được tổ chức với hàng loạt biện pháp an ninh đặc biệt: thay đổi hội đồng coi thi, tăng giám sát, lắp camera tại các phòng thi và bố trí lực lượng bảo vệ. Nếu đúng như các thông tin được công bố, quy mô bảo đảm an ninh quả thực khiến người ta phải chú ý. Nhưng một câu hỏi khó tránh vẫn là: vì sao một kỳ thi lại phải được bảo vệ như một “chiến dịch đặc biệt”? Và chi phí cho toàn bộ màn triển khai ấy cuối cùng sẽ được tính vào đâu?
Điều đáng bàn không phải chuyện có camera hay lực lượng bảo vệ. Sau một vụ việc gian lận, siết chặt quy trình là cần thiết để bảo đảm những thí sinh thi lại được đánh giá công bằng. Nhưng nếu chỉ tập trung vào việc biến kỳ thi lại thành một “pháo đài”, còn nguyên nhân khiến kỳ thi ban đầu xảy ra sai phạm chưa được xử lý đến nơi đến chốn, thì rất dễ rơi vào cảnh chữa phần ngọn, bỏ quên phần gốc. Kỳ thi vốn cần sự nghiêm túc, không cần một màn trình diễn quyền lực.
Châm biếm nhất là hình ảnh một kỳ thi học sinh nhưng được bao quanh bởi đủ lớp kiểm soát khiến người ta liên tưởng đến một mục tiêu đặc biệt. Nhưng niềm tin vào thi cử không được tạo ra bằng số lượng camera, cán bộ hay chó nghiệp vụ. Nó được tạo ra bằng quy trình kín kẽ từ đầu, giám sát độc lập, xử lý sai phạm minh bạch và trách nhiệm rõ ràng. Nếu kỳ thi chính đã xảy ra gian lận, câu hỏi quan trọng nhất không phải “thi lại bảo vệ chặt đến đâu”, mà là vì sao những lỗ hổng ấy tồn tại ngay từ đầu, ai chịu trách nhiệm và làm gì để chúng không tái diễn? Chống gian lận là cần thiết; phô trương chống gian lận thì chưa chắc đã đủ để lấy lại niềm tin.









