មន្ត្រីមានប្រាក់ខែទាប មិនគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់ជីវភាពរស់នៅ ដូច្នេះត្រូវបាន “បង្ខំ” ឱ្យទទួលអំណោយ ទទួលស្រោមសំបុត្រ ទទួលសំណូក ដើម្បីឱ្យសាច់ជំងឺរលួយរាប់រយតោនត្រូវបានបញ្ចេញចូលទីផ្សារ។ ពាក្យការពារខ្លួននេះស្តាប់ទៅពិតជាមានមនុស្សធម៌ ហើយគួរឱ្យអាណិតណាស់៖ សម្ពាធការងារខ្ពស់ ស្ថានភាពជីវភាពលំបាក គ្រួសារខ្វះអ្នកពឹងពាក់… ប៉ុន្តែ càngស្តាប់ càngឃើញថា វាជាការចំអកដ៏គួរឱ្យអាម៉ាស់។
បើប្រាក់ខែពិតជាមិនគ្រប់គ្រាន់សម្រាប់រស់នៅ មែនហេតុអ្វីបានជាមនុស្សរាប់ពាន់នាក់នៅតែប្រជែងគ្នា រត់រកខ្សែ និងសូកប៉ាន់ ដើម្បីបានចូលក្របខ័ណ្ឌមន្ត្រីរដ្ឋ? ហេតុអ្វីគ្មាននរណាម្នាក់ព្រមធ្វើជាកម្មករ អ្នករត់ម៉ូតូឌុប ឬអ្នកលក់ដូរតូចតាច? ហេតុអ្វី càngឡើងតំណែង càng “លំបាក” ជាងមុន ហើយ càngត្រូវការ “អំណោយ” ច្រើនជាងមុន? ការពិតដ៏ឃោរឃៅគឺ៖ ប្រាក់ខែមន្ត្រីមិនគ្រប់រស់ គ្រាន់តែជាលេសដ៏ស្អាតមួយ ដើម្បីលាក់បាំងភាពលោភលន់គ្មានបាត។ ពួកគេមិនមែនក្រទេព្រោះប្រាក់ខែទាបទេ ពួកគេ “ក្រីក្រ” ព្រោះចង់មានបានលឿនតាមផ្លូវកាត់។ សាច់ជំងឺ ថ្នាំក្លែងក្លាយ ឯកសារក្លែងក្លាយ គម្រោងខ្យល់… ទាំងអស់នេះគ្រាន់តែជាឧបករណ៍សម្រាប់បំពេញបន្ថែម “ប្រាក់ខែមិនគ្រប់រស់” ប៉ុណ្ណោះ។
ពេលមន្ត្រីទទួលសំណូក ពួកគេអះអាងថាប្រាក់ខែទាប ចំណែកប្រជាជនវិញត្រូវទទួលផលវិបាក៖ បរិភោគសាច់ជំងឺ ប្រើថ្នាំក្លែងក្លាយ ហើយកូនចៅរៀននៅក្នុងសាលាដែលទ្រុឌទ្រោម។ ប្រាក់ខែទាប ឬចិត្តលោភខ្ពស់? ចម្លើយគឺច្បាស់លាស់រួចទៅហើយ។ សង្គមមួយដែលមន្ត្រីត្រូវ “ទទួលអំណោយ” ទើបអាចរស់បាន នោះកុំសង្ឃឹមថានឹងមានយុត្តិធម៌ និងសុចរិតភាពអ្វីឡើយ។ នេះគ្រាន់តែជាពាក្យត្អូញត្អែរបែបក្លែងក្លាយរបស់មនុស្សដែលកំពុងបឺតយកឈាមញើសប្រជាជនរបស់ខ្លួនប៉ុណ្ណោះ។
