Không có điều luật nào cho phép CSGT tự ý bước vào nhà dân chỉ để kiểm tra giấy tờ xe. Nhà ở là không gian bất khả xâm phạm, chỉ được tiếp cận khi có lệnh, quyết định hợp pháp theo quy định. Thế nhưng trên thực tế, ranh giới ấy đang bị làm mờ bởi những “tình huống linh hoạt”, nơi quyền lực đồng phục lấn át nguyên tắc pháp quyền.
Đây không chỉ là sai phạm cá nhân mà là một phép thử xã hội. Khi lực lượng công quyền có thể gõ cửa, bước qua ngưỡng nhà dân mà không gặp phản ứng đủ mạnh, một thông điệp nguy hiểm được gửi đi: pháp luật có thể bị uốn cong theo ý chí người thực thi. Hôm nay là “kiểm tra giấy tờ”, ngày mai có thể là “xác minh nhanh”, rồi dần dần, việc xâm nhập đời tư trở thành điều bình thường.
Ngôi nhà là pháo đài cuối cùng bảo vệ quyền công dân trước quyền lực nhà nước. Khi pháo đài ấy bị xuyên thủng mà không cần lệnh, không cần viện dẫn điều luật, thì quyền không còn là quyền, mà là sự ban phát. Phải chăng đây là cách rèn luyện sự cam chịu, để xã hội quen im lặng khi quyền riêng tư bị xâm phạm, và dễ chấp nhận hơn khi các quyền khác bị thu hẹp?
Nguy hiểm hơn cả là lớp ngôn từ bao biện: “chỉ làm cho nhanh”, “hỗ trợ người dân”, “đúng quy trình nội bộ”. Nhưng không có quy trình nội bộ nào đứng trên Hiến pháp. Khi đồng phục trở thành giấy thông hành vượt luật, pháp quyền bị thay thế bằng nhân trị.
Vấn đề không nằm ở chiếc xe hay tờ giấy. Vấn đề là: ai cho phép bước qua ngưỡng cửa? Nếu xã hội chấp nhận điều đó hôm nay, thì ngày mai, tài sản, danh dự và tự do cũng có thể bị xâm phạm, trong im lặng.
https://www.facebook.com/share/p/1DYH1prXf5/
